Laatst bijgewerkt: 27-09-2021

Alledaags zakendoen kan in veel opzichten snel een uitdaging worden. Operationele processen worden gecoördineerd, personeelsbeslissingen worden genomen en financiële doelen worden gesteld. In een bedrijf dat naar succes streeft, hoort de coördinatie van dergelijke en soortgelijke aspecten tot het dagelijks leven – met grotere groei neemt gewoonlijk ook de frequentie in zekere mate toe.

Maar om een geslaagde oriëntatie te garanderen, moeten deze beslissingen weloverwogen genomen worden. Er zijn niet alleen voordelen te zien – ook de overweging van mogelijke risico’s is een essentieel aspect voor de toekomst van de onderneming.
Hoe groter de impact, hoe meer menselijke hulpbronnen daarvoor gewoonlijk nodig zijn.

Er worden ook steeds meer hulpmiddelen ter ondersteuning aangeboden. Niettemin is de nu wat oudere SWOT analyse een van de veiligste en meest gebruikte hulpmiddelen.

Belangrijk om te weten

  • De SWOT analyse dient om belangrijke factoren in de ondernemersomgeving te onderzoeken. Er wordt rekening gehouden met zowel interne aspecten als externe invloeden.
  • De SWOT analyse dient alleen als leidraad voor verdere stappen. Concrete maatregelen kunnen er niet uit afgeleid worden.
  • Het maken van de SWOT analyse heeft verschillende voordelen. Vrijwel geen ander analyse-instrument slaagt erin de belichting van een veelheid van gebieden te combineren met een eenvoudige visualisatie.

Definitie: Wat is SWOT analyse?

Om goed gefundeerde beslissingen te kunnen nemen, maken ondernemers over de hele wereld gebruik van de zogenaamde SWOT analyse. Dit is een wijdverbreide methode voor het opstellen van strategische ontwikkelingen. Zowel de eigen omgeving van de onderneming als invloeden van buitenaf worden grondig geobserveerd.

Het gebruik van SWOT analyse is niet noodzakelijk gebonden aan een specifieke eis van de onderneming. Ongeacht welke doelen er geformuleerd zijn, kunnen de voordelen van deze toepassing als leidraad gebruikt worden. Een succesvolle toepassing kan echter alleen gegarandeerd worden als de verkregen inzichten zo doelgericht mogelijk worden toegepast.

Gids: Vragen over de SWOT analyse waarvan je de antwoorden beslist moet kennen

Zoals je al ziet, kan het gebruik van de SWOT analyse op vele manieren lonen. Maar, zoals in veel gevallen, is het mogelijk dat je alleen de grondbeginselen van deze methode kent. Opdat ook jij dit hulpmiddel op een veelbelovende manier kunt gebruiken, willen we je in het volgende extra achtergrondkennis over dit onderwerp geven.

Welke gebieden bestrijkt de SWOT-analyse?

De SWOT analyse heeft zijn opvallende naam te danken aan een afkorting die de behandelde deelgebieden omvat. Deze gebieden zijn als volgt:

  • Sterke punten
  • Zwakke punten
  • Kansen
  • Bedreigingen

In dit verband gaat het, zoals eerder gezegd, om zowel interne als externe structuren van de onderneming. Voor een beter begrip behandelen we elk gebied in het volgende meer in detail.

Sterke punten

De analyse van sterke punten maakt deel uit van het proces van interne evaluatie. Het gaat er hier om uit te zoeken welke positieve, reeds bestaande kenmerken gebruikt kunnen worden om een extra voordeel te bereiken. Dit kunnen heel verschillende aspecten zijn.

Hoge verkoopcijfers, een snelle distributie of een zeer tijdbesparende productie kunnen als stimulans gebruikt worden. Er is hier in principe geen goed of fout – een positief aspect van het bedrijf kan als een positief richtingsteken werken.

In combinatie met de sterke punten is niet alleen iemands eigen subjectieve evaluatie doorslaggevend. Hier moet men zich ook afvragen in hoeverre mogelijke concurrenten worden ingehaald. (Image source: pixabay / PhotoMIX-Company)

Sterke punten hoeven niet per se in cijfers gemeten te worden. Unieke of bijzonder gunstige hulpbronnen kunnen er ook toe gerekend worden. In deze omstandigheden is ook de kwestie van een “unique selling point” van cruciaal belang. Als zo’n herkenningsfunctie niet per se aanwezig is, moeten jij en je collega’s de filosofie van het bedrijf waarschijnlijk wat nader ondervragen.

Zwakke punten

Hoewel dit een onaangename stap kan zijn, moet je in het kader van de SWOT analyse ook mogelijke tekorten analyseren. Bij deze stap wordt het hele bedrijf van boven tot onder bekeken, tot in de kleinste details. Elk gebied zal verschillende kwaliteitsniveaus hebben – hun waarde en dus totale invloed op de huidige toestand moeten dan gecontroleerd worden.

Vooraf vastgestelde benchmarks kunnen als richtsnoer dienen voor de “doel/werkelijke vergelijking”.

Als ingestelde waarden vergeleken worden met de werkelijke output, kun je de omvang van mogelijke zwakke plekken nog duidelijker bepalen. Het zijn echter niet alleen de gemiste cijfers die in dit verband van belang zijn. Er kunnen bepaalde processen zijn die helemaal vermeden moeten worden.

In de produktieketen, de distributie en andere bedrijfssectoren kan er een schakel zijn die het hele proces belemmert. Om mogelijke zwakheden uit de weg te ruimen, is ook hier waakzaamheid geboden.

Kansen

Bij het opsporen van mogelijke kansen richt men zich vooral op gebieden buiten het bedrijf zelf. Het gaat er hier vooral om trends binnen je doelmarkt tijdig te herkennen. Nieuwe distributiekanalen, productvariaties en dergelijke kunnen een bron van inspiratie worden. Je moet ook het gebruik van nieuwe technologieën in de gaten houden.

Kansen voor de onderneming ontstaan ook vanuit andere perspectieven. Maatschappelijke ontwikkelingen kunnen een voorbeeld zijn – net als nieuwe of aangepaste wetsontwerpen. Onder deze omstandigheden kan het voor je openstaan om nieuwe technieken of procédés voor je productie te gebruiken. Om te voorkomen dat dit een eindeloze inspanning wordt, moet je extra mensen met het werk belasten.

Risico’s

Last but not least is het belangrijk om mogelijke gevaren uit de externe omgeving tijdig te onderkennen en erop te reageren. Bij het onderzoeken van deze factoren moet je ook rekening houden met de technologie.

Hoewel veranderingen op dit gebied je via investeringen voordelen kunnen opleveren, kunnen ze ook leiden tot een verlies van marktpositie. Daarom moet je steeds voor ogen houden welke eisen in elk geval nodig zijn. Hoezeer een crash hiervan het gevolg kan zijn, moet bijvoorbeeld geïllustreerd worden aan de hand van de vroegere mobiele telefoon-grootmacht “Nokia”.

Verder moet je er ook voor zorgen dat je producten up-to-date zijn. Vooral in de voedingsmiddelensector worden marktvoordelen of -posities steeds meer veilig gesteld door af te zien van geselecteerde ingrediënten. Als je in een andere sector actief bent, moet je dit principe dienovereenkomstig op je situatie toepassen. Dit is de enige manier om op tijd te reageren en een belangrijke vertegenwoordiger van je niche te blijven.

Hoe wordt de SWOT analyse gedaan?

Om de SWOT-analyse in de praktijk toe te passen, zijn verschillende stappen nodig. De eerste stap is om de volgende gebieden zo grondig mogelijk te analyseren

  • Trends
  • Sectoren
  • Klanten
  • Wedstrijd

Voor al deze deelgebieden moeten belangrijke vragen beantwoord worden. Als het om trends gaat, moet je je onvermijdelijk niet alleen richten op die veranderingen die exclusief voor jouw bedrijfstak zijn. Een verandering in de demografie, een verandering in het consumentengedrag en nieuwe economische omstandigheden moeten in de analyse worden meegenomen.

Als het om concurrentie gaat, moet je je vooral met cijfers bezighouden. Hoe hoog de marktaandelen van je belangrijkste concurrenten of marktleiders zijn, speelt een doorslaggevende rol bij de planning.

Prijsontwikkelingen zijn even beslissend. Kijk goed naar je omgeving – te hoge of te lage aankoopprijzen kunnen snel een nadeel worden in het snel veranderende consumentenlandschap.

Met behulp van een vragenlijst kun je een sterke en zwakke punten profiel opstellen.

Om de eigen sterke en zwakke punten te bepalen, is het nodig, zoals boven gezegd, zoveel mogelijk gebieden van de onderneming te onderzoeken. Om deze stap gemakkelijker voor je te maken, hebben we een vragenlijst met enkele voorbeelden opgesteld.

  • Werknemers: Zijn er voldoende gemotiveerde en gekwalificeerde werknemers?
  • Aanbod: Zijn onze producten en diensten aantrekkelijk genoeg voor de doelgroepen?
  • Organisatie: Zijn onze locatie en de kwaliteit van de produkties geschikt om op de doelmarkt te overleven?
  • Financiën: Is er voldoende budget om maatregelen uit te voeren die aansluiten bij de huidige trends?

Door deze vragen te beantwoorden, kun je nu de basis leggen om er naar te handelen. Je moet nu de belangrijkste trends in je eigen niche evalueren met behulp van het sterke en zwakke punten profiel. Hieruit kun je afleiden of het een kans is of eerder een risico.

De belangrijkste kansen en risico’s moeten nu in overeenstemming gebracht worden met de sterke en zwakke punten – met behulp van deze tabel wordt het hopelijk duidelijk welke stappen je kunt nemen om de situatie te verbeteren.

Wat zijn de voor- en nadelen van SWOT analyse?

Het gebruik van SWOT analyse is, zoals je nu ontdekt hebt, een gemakkelijk te gebruiken hulpmiddel met groot effect. Je moet er echter niet uitsluitend op vertrouwen bij je bedrijfsvoering. Onder bepaalde omstandigheden kan het gebruik van SWOT analyse ook een tekort blijken te zijn. Om te voorkomen dat dit je overkomt, hebben we enkele voordelen en nadelen van deze methode voor je op een rijtje gezet.

Voordelen

  • Eenvoudige visualisatie
  • Vermindering van complexiteit
  • Van toepassing op verschillende deelgebieden
  • Uitgebreide analyse

Nadelen

  • Onderscheid van afzonderlijke factoren vaak moeilijk
  • Onvoldoende factoren betekent onvoldoende resultaten
  • Vergelijking met concurrenten vaak moeilijk
  • Grote onderzoeksinspanning nodig

In dit verband is ook de mate waarin je de verzamelde gegevens van de SWOT-analyse kunt gebruiken doorslaggevend. Een andere tekortkoming kan zijn dat dit slechts een momentopname is. Daarom vereist het gebruik van dit hulpmiddel een continu proces. Regelmatige herzieningen en vernieuwingen zijn verplicht als je de SWOT analyse wilt gebruiken om plannen en doelen op lange termijn uit te voeren.

Op welke fouten moet je speciaal letten in combinatie met de SWOT analyse?

De voorbereiding van de SWOT-analyse vereist precisie. Maar niet alle bedrijven volgen dit principe en blijven vervolgens met ontoereikende resultaten doorwerken. Bij het gebruik van dit hulpmiddel komen bepaalde fouten bijzonder vaak voor.

Een SWOT analyse wordt vaak uitgevoerd zonder vooraf een gewenste “doel” toestand te bepalen. Als je het analyse-instrument gebruikt, moeten de berekeningen gemaakt worden op basis van een of meer vastgestelde doelen. (Image source: Pixabay / StartupStockPhotos)

In dit verband is het ook belangrijk om de betrokken gebieden zo strikt mogelijk gescheiden te houden. Externe mogelijkheden worden heel vaak verward met interne sterke punten. De SWOT analyse op zich is ook geen strategie voor toekomstige stappen. Het kan gebruikt worden als een weg naar het doel – maar als je strategieën zoekt, geeft het je alleen de nodige basisinformatie.

Conclusie

Om je als bedrijf te ontwikkelen kan de SWOT analyse een waardevol hulpmiddel zijn. Het is gemakkelijk te maken, geeft een goed overzicht en kan allerlei gebieden aanpakken – er is nauwelijks een beter uitgangspunt om verdere actie te bepalen.
Je moet echter wel bereid zijn om wat werk te verzetten. Het onderzoek voor een volledig beeld kan lang duren en veel tijd en menskracht vragen. Daarom moet je het project zorgvuldig en grondig aanpakken – alleen dan zal de grote inspanning uiteindelijk de moeite waard zijn.

Beeldbron: athree23 /pixabay

Waarom kun je ons vertrouwen?

Recensies